Мен бірінші қабатқа түсіп, далаға шықтым.
Автобус аялдамасының жанындағы орындыққа отырдым. Әлі ерте еді — он жарым болмаса, көп емес. Бірақ күн әлдеқашан шаңқай түс болып, бүкіл қалаға ашуланғандай күйдіріп тұр. Асфальттан бу шығып жатты. Сөмкем иығымды басып барады, бауы терімді қиып түскендей. Қолымда әлі де мемқызметтер порталынан алған мыжылған жолдама қағаз — мен қаңғыбас емеспін, көше адамы емеспін… мен — жазылуымен келген қарапайым адаммын деген бір ескерту сияқты.
Бірақ өзім соған сене алмадым.
Жай ғана отырдым. Ашулану да жоқ, жылау да жоқ. Тек бір ауырлық — айналамдағы ауа қоюланып, жабысқақ желімге айналғандай.
Ойланып отырмын: қайта барсам ба? Барсам — не үшін?
Бәрі қалай боларын білем ғой. Қайта кірсем, бәрі маған қарайды. Бірі танып қалады. Бірі мысқылдап күледі. Бірі айтады: «Ә, анау — кабинет таппай сандалған кемпір ғой».
Бұл менің басыма бірінші рет түсіп тұрған жағдай емес. Бірақ бұрындары… жүрекке қатты тиетін. Ал бұл жолы — қорлау болды.
35 жасымда мен дүкенде кассир болып жұмыс істедім. Күні бойы аяқта тұрасың. Үш бала, күйеуім вахтада. Шаршағанмын, боянуға уақыт жоқ, тырнақ жоқ, сәнді киім де жоқ.
Бір күні бір келіншек келіп, көзімен сығырайып қарап:
— Өте шаршағансыз. Сізге қарттар үйі лайық сияқты. Халықты шатастырып жүргенше, — деді.
Сонда үндемедім.
Кешке дәлізді жуып жүріп, жылап жібердім. Баяу ғана — балалар естімесін деп.
Бірақ қазір… басқа.
Мені жай сөзбен шаншып қойған жоқ. Тура жұрттың көзінше лақтырып тастағандай. Қолданылған шүберек секілді.
Телефонды алдым.
— Ало, Айнұр?
— Апа? Не болды?
— Ештеңе… Емханаға барғам. Қабылдамады.
— Қалай?
— Шатастым. Кабинетті таба алмадым. Ал медбике айқайлап кетті.
— Сізге ме?!
— Иә. «Оқыуды білмейсің бе, кемпір?» дейді.
— Апа, бұл не сұмдық… Қазір барам!
— Жоқ, келме. Үйге кетіп барамын. Барғым да келмейді қайта.
Телефонды қойдым. Бірақ ол бәрібір келді. Жарты сағаттан кейін. Үйге құйындай кіріп келді. Мені креслода көріп, бірден құшағына басты.
— Апа… Сізде ешқандай кінә жоқ. Бәрін білуге міндетті емессіз. Олар… ешкімнің сізге солай сөйлеуге құқығы жоқ. Ешкімнің.
Айнұр ноутбукты ашты, сайттарға кірді. Ресми түрде, дәлелдермен шағым жазды.
Мен оны тоқтатуға тырыстым.
— Қызым, не керек оған? Ондайларға бәрібір.
— Сол «бәрібір» болғаны — біздің үндемегенімізден.
Үш күннен кейін маған қоңырау шалды.
— Айман апай? Қызыңыздан түскен шағымды алдық. Кейбір жайттарды нақтылап алуға бола ма?
Сөйлеп тұрғанымда дірілдеп тұрдым. Тағы да мазақ қылар ма екен деп қорықтым. Бірақ телефондағы дауыс сыпайы, байсалды болды.
Кейін тағы қоңырау шалды:
— Дөрекі мінез көрсеткен медицина қызметкері ішкі тексеріс аяқталғанша уақытша жұмыстан шеттетілді. Сізден кешірім сұраймыз. Бізге өте өкінішті.
Кенет — үнсіздік.
Ешқандай кек алу сезімі жоқ. Қуаныш та жоқ.
Тек… бір бос кеңістік.
Бір аптадан кейін мен қайта қабылдауға бардым. Басқа дәрігерге.
Айнұр менімен бірге барды. Қолымнан ұстап отыр.
— Біреу бірдеңе айтсыншы тек, — деп сыбырлады.
Кіреберісте — жаңа тақтайша. Қабаттардың үлкен картасы. Әр жебе — анық, түсінікті. Гардероб жанында — жилет киген ерікті: «Науқастарға көмектесемін».
Көзіме сенбедім.
Холда жаңа стенд тұр:
«Егер шатасып кетсеңіз — ұялмаңыз. Сіз білмеуге құқылысыз. Біз жанымыздамыз.»
Жақындап барып, қайта оқыдым.
Сосын жылап жібердім. Шын жүректен.
Жеңілдеп кеткеннен емес.
Бірінші рет — өзімді қоқыс емес, адам сезіндім.
Содан бері біреуді банкоматта шатасып тұрғанын көрсем, немесе кезекте бөгеліп қалса — ашуланбаймын.
Жай ғана жанына барып:
— Көмектесейін бе?
Өйткені мен білемін: кейде өзің болып қалу үшін күш емес,
жылы сөз керек.
Және біреу — жаныңда. Тоқтап, жай ғана бейжай өтпей кететін біреу.
