— Мен өз үйімде бөтен адам болудан шаршадым! — деді Айдана.
Бөлме ішін үнсіздік басты. Ернар көзін тайдырып, бір сәт ойланды. Қолындағы сөмкесін есік жанындағы орындыққа қойып, күрсінді.
— Сен бәрін қиындатып жібердің, — деді ақыры. — Анам көмектесіп жүр, Салтанат та уақытша. Бұл — отбасылық түсіністік.
— Отбасылық түсіністік пе? — деп Айдана күлді. — Менің рұқсатымсыз тұрып жатқан адамдармен бе? Олар мені де, қызымды да ығыстырып шығарды.
— Айдана, сен қазір эмоцияға беріліп тұрсың. Қиын сәттерде сабыр керек.
— Сабыр?! Мен жүктілікте де, босанған соң да үндемедім. Қазір менде тек шаршау мен жалғыздық қалды. Ал сен… мені емес, басқаларды қорғайсың.
Ернар үндемеді. Айдана көз жасына ерік беріп, Мәдинәні құшақтады. Ол шешім қабылдаған.
Келесі күні таңертең Айдана жеке заңгермен кездесті. Құжаттарын көрсетті, барлық жағдайды баяндап берді.
— Құрметті Айдана ханым, — деді заңгер сабырмен. — Пәтеріңіз заң жүзінде тек сіздің атыңызда. Бұл толық жеке меншігіңіз. Ешкім, тіпті күйеуіңіз де, сіздің рұқсатыңызсыз бұл пәтерде тұра алмайды.
— Ал енем мен Салтанат ше?
— Олар сіздің пәтеріңізде заңсыз тұрып жатыр. Сіз олардан өз еркіңізбен кетуді сұрай аласыз. Егер бас тартса, полиция арқылы шығарып тастай аласыз. Бұл — сіздің заңды құқығыңыз.
Айдана заңгердің айтқанын толық түсініп шықты. Енді ешкім оны өз үйінен қуып шығара алмайтынына көзі жетті. Ол үйге оралды. Кешке қарай бәрі үйде еді: Айгүл теледидар қарап отыр, Салтанат телефонмен сөйлесіп жатыр, Ернар телефонына үңіліп отыр.
Айдана тыныш дауыспен сөйледі:
— Бүгін бәріңмен сөйлескім келеді. Бұл менің пәтерім. Менің меншігім. Бұл заңмен дәлелденген. Енді мен нақты шешім қабылдадым: сіздер бүгін кешке дейін бұл үйден кетесіздер.
— Не айтып тұрсың? — деп ашуланды Айгүл. — Біз отбасымыз ғой! Бізді қумақсың ба?
— Иә, қуамын. Себебі менің сабырым таусылды. Сіздер менің шекарамды бұздыңыздар. Қызымды тыныш ұйықтатуға мүмкіндік бермедіңіздер. Енді мен өз өмірімді өзім реттеймін.
Салтанат орнынан тұрып, қолын беліне қойды:
— Сен бізді келімсек сияқты қумақсың ба? Ағаңа да бәрібір ме?
Айдана Ернарға қарады. Ол үнсіз. Тек көзін тайдырып, басын төмен түсірді.
— Ернар, сен бірде-бір рет мені қолдамадың. Бұл үйде мен үшін қауіпсіздік те, тыныштық та қалмады. Сондықтан мен өз шешімімді өзім қабылдаймын.
Айгүл ашуланып, орнынан тұрып, дауыстай сөйледі:
— Біз бұл үйге көмектесейік деп келдік! Ал сен бізді қуып жатырсың ба?!
— Сіз ешкімнен рұқсат сұрамай, бәрін өзіңіз шештіңіз. Бұл көмектесу емес. Бұл — билік жүргізу. Енді тоқтайтын кез келді.
Сол түні Айгүл мен Салтанат заттарын жинап, кетіп қалды. Ешкім қоштаспады. Ернар киініп шықты, бірақ қайда баратынын айтпады.
— Мен ойланып келемін, — деді. Бірақ Айдана жауап қатпады.
Келесі апталар тыныш әрі ауыр өтті. Үйде енді бөтен дауыс жоқ, тек Мәдинәнің былдыры мен Айдананың жүрек соғысы ғана естілді. Бірнеше күн бойы Айдана тіпті музыка да қоспады. Үнсіздік оны емдеді.
Уақыт өте келе тыныштық үйреншікті күйге айналды. Ол ана болуды, өздігінен бәріне үлгеруді үйреніп жатты. Жаңа күндер басталды.
Бір күні Ернар келіп тұр. Қолында ойыншық, қолында гүл.
— Кешірші… — деді ол. — Бәрін түсіндім. Саған қиын болғанын енді сезіп отырмын. Қаласаң… бәрін басынан бастайық.
Айдана біраз үнсіз тұрды. Қызының қолынан ұстап, көзіне қарады.
— Мен саған ренжіген жоқпын. Тек енді мен өзімді бірінші орынға қоямын. Егер сен отбасы болғың келсе — отбасы деп мені де санауың керек. Қызымызды да. Бұл үй — менің ортам, менің әлемім. Сен кіргің келсе — құрметпен кір.
Ернар басын изеді. Сол сәтте Айдана оның көзінен өкіну мен өкінішті байқады. Бірақ ол енді бұрынғыдай сенгіш емес еді. Ол күмәнмен емес — байыппен шешім қабылдайтын әйелге айналған.
Кейде кешке, Мәдинә ұйықтап жатқанда, Айдана қабырғадағы рамкаға қарайтын — пәтерді анасы сыйлағанын растайтын құжат ілулі тұратын. Ол оған тек қағаз емес, тірек, қорған, махаббат белгісі сияқты көрінетін.
Бұл тек мүлік емес еді. Бұл — өз өмірін қорғау құқығының символы.
Кейбір сыйлықтар — пәтер немесе ақша емес, еркіндік пен тыныштық. Сенім мен қадір. Ал кейде батылдық — есікті жауып, өз жүрегіңнің үнін тыңдаудан басталады.
Өмір кейде қатты сынайды. Бірақ әр әйел — өз тағдырын өзі жасай алады. Айдана да дәл солай етті. Енді бұл пәтерде тек тыныштық пен махаббат өмір сүретін.
Ал бұл — шын мәнінде, жаңа өмірдің бастауы еді.
