Ержан сөзін айтқан соң біраз секунд тапжылмай тұрды. Бүкіл зал бір сәтке қатып қалғандай болды. Айналадағы адамдар оған таңырқай қарап, сыбырласа бастады. Әжесі, Күлжан, аяқтары дірілдеп, құлап кетпеу үшін орындықтың арқалығына сүйенді.
— Не дедің, балам? — деп сыбырлады ол, бәлкім қате естіген шығармын деп үміттеніп.
Бірақ Ержан қайталамады. Көзі әкесінің табытына қадалып, саусақтары ескі плюш аюды қыса түсті. Көкшіл көздері суық қабырғалардың ар жағындағы бір дүниеге телміргендей еді.
«Ол осында. Маған қарап тұр.» — міне, оның айтқаны осы болатын.
Күлжанның арқасынан мұздай суық сырғып өткендей болды. Жаназаның алдындағы түні ол үйдің дәлізінде ауыр қадамдардың дыбысын анық естігенін есіне алды, бірақ ол кезде Ержан ұйықтап жатқан, ал есік іштен бекітулі болатын. Мүмкін, бұл тек шаршаған көңілдің елесі болар… әлде, олай емес пе?
Сауабы біткен соң жұрт мешіт ауласында сыбырлап әңгімелесті. Біреулер баланың қайғыдан есі ауған шығар десе, енді біреулер бетін шошына шалып, марқұмдардың рухы кейде жақындарынан ажырамайтынын айтып жатты.
Күлжан немересінің қолынан ұстап, үйге қарай беттеді. Жол бойы Ержан терезеден тысқа қарап, көз алдында тек өзіне ғана көрінетін бір нәрсені бақылағандай болды.
— Ержан, «ол» дегенің кім? — деді әжесі, үнін сабырлы ұстауға тырысып.
Бала басын жаймен бұрды.
— Әкем… бірақ ол жалғыз емес.
Бұл сөздер Күлжанның жүрегін су ете түсірді. Үйге келген соң ол немересін тамаққа шақырды, бірақ Ержан басын шайқады. Терезенің алдына отырып алып, бірдеңелерді күбірледі. Әжесі кіріп келгенде, оның аюымен сөйлесіп отырғанын көрді — дәл бір ойыншық жауап беріп жатқандай.
Түнде, жел күшейіп, терезелерді сықырлата бастағанда, Күлжан әрең көз ілді. Бірақ біртүрлі дыбыстан оянды — баяу басылған қадам және ақырын ашылған терезенің сықыры. Ол орнынан тұрып, Ержанның бөлмесіне кірді.
Төсек бос еді. Терезе айқара ашық, перде желмен тербеліп тұр.
— Ержан! — деп айқайлады ол абыржып.
Бақшадан кішкентай, бірақ анық дауыс естілді:
— Мен мұндамын, әже.
Ол асығып далаға жүгіріп шықты да, ескі алма ағашының түбінде тұрған немересін көрді. Бала қараңғылыққа қадалып тұрды, ал аюы шөптің үстінде жатты.
— Неге шықтың сыртқа? — деп ашуланды ол, қолынан ұстап.
— Мен онымен кетуім керек. Әкем айтты, анам сол жақта.
Күлжанның жүрегі тарсылдап қоя берді. Ағаштар арасындағы қараңғылықта әлсіз жарыққа малынған бір бейнені шалғандай болды. Бұл тұман да, көлеңке де емес еді…
— Ол жақта ешкім жоқ. Үйге кірейік! — деді ол қатаң үнмен.
— Бар, әже. Егер дәл қазір бармасам, оны енді ешқашан көрмеймін.
Күлжан немересін қолына алып, үйге жүгіріп кірді де, барлық есік-терезені мықтап жапты. Түннің қалған бөлігінде ол төсектің қасында отырды, көз ілмей.
Келесі күндері Ержан бұрынғыдан да тұйықтала түсті, бірақ сөйлейтін болды… тек адамдармен емес, аюымен. Оның айтуынша, аю «ана жақтан» хабар жеткізеді, ал «олар» дайын болғанда алып кетуге келеді.
Күлжан ауылдағы қадірлі қария — имам Маратты шақырды. Ол баламен ұзақ сөйлесті де, әжесіне ауыр үнмен қарады.
— Бала оларды көріп тұр дейді. Дәл қазір осы бөлмеде тұр деп отыр.
Имам бөлмені дұғамен тазартып, қасиетті сумен бүркіп шықты да, әр түнде шам жағып қоюды кеңес етті.
Келесі түнде Күлжан ыстық балауыз бен раушан иісінен оянып кетті. Ержанның бөлмесінің есігі сәл ашық тұрды. Ішке кіргенде, немересінің жерде отырғанын көрді. Қолында аюы бар, алдында ақ бормен сызылған шеңбер, ортасында жанып тұрған шам. Оттың жалыны табиғи емес, бірде төмен, бірде жоғары көтеріліп тұрды.
— Не істеп отырсың?! — деп дауысы дірілдеп шықты әжесінің.
— Қақпаны ашып жатырмын, әже. Олар солай деді.
Жалын кенет биіктеп, лап етіп өшіп қалды. Қараңғылықта бөтен, бала дауысына ұқсамайтын, терең үн сыбырлады:
— Уақыты келді.
Күлжан жүгіріп барып, Ержанды құшағына қысты да, далаға алып шықты. Имам Маратпен бірге қайтып келгенде, шеңбердің ізі де қалмапты, ал аю бір қапталынан күйіп кеткен екен.
Содан бері Күлжан күн бата оны жалғыз қалдырмайды. Бірақ Ержанның көзіндегі түсініксіз жарық өшпеді. Кей түндері ол анық көрді — төсектің жанында екі бейне тұрады: біреуі ұлыныкі, екіншісі келінінікі — екеуі де баланы қимастықпен… және асығыстықпен қарап тұрды.
