Айсұлу ернін тістелеп, бар ықыласымен моторға үңілді. Шағын ғана алақандары бола тұра, қимылдары сенімді, көзқарасы байсалды еді. Асқар қасында үнсіз тұрды, көздері таңданыстан дөңгеленіп кеткен. Қалайша тоғыз жасар қыз бала мотор алдында өзін одан да сенімді ұстайды? Ол күн сайын миллиондардың тағдырын бір ғана қолтаңбамен шешіп жүрген жоқ па еді?
— Мынау… мына кабель босап кетіпті, — деді Айсұлу сыбырлап, өзінше сөйлегендей. — Ал мына сүзгі… бітеліп қалған сияқты.
Қыз матаға оралған кішкентай құрал-саймандарын алып шықты. Бұл — нағашысы Жанболаттың сыйы болатын. Айсұлу болмашы ғана қимылмен болттарды қатайтып, шаң-тозаңды тазалап шықты. Бар болғаны бірнеше минут. Асқар болса үнсіз бақылап тұрды. Көзіне құрмет ұшқыны үйірілді.
— Енді байқап көріңіз, — деді қыз сәл ұялып, артқа шегініп.
Асқар көлікке отырып, кілтті бұрады. Мустанг бірден гүр етіп, моторы тегіс, анық үн қатты. Ол басын шайқап, еріксіз жымиып қойды.
— Таңғаларлық… — деді ол бәсең үнмен. — Сен… шынымен істеп қойдың.
Айсұлуның бетін қызыл ала бояу басты.
— Онда тұрған ештеңе жоқ, — деді ол қарапайым дауыспен. — Тек дұрыс қарау керек еді.
Ал Асқар үшін бұл жай ғана жөндеу емес еді. Ақша мен атаққа үйренген әлемінде бір қарапайым қыз оған шынайы құндылықты көрсетті: мейірім, білім және адалдық.
Жол бойы Асқардың ойынан шықпаған бір ғана нәрсе болды — бұл қыз кім өзі?
— Атың кім, қарақыз? — деді ол, қасында жайлап қадам басып бара жатқанда.
— Айсұлу Әлиханқызы, — деп жауап қатты ол. — Мектептен қайтып барамын. Үйім ауылдың шетінде.
— Әлиханқызы… — қайталады ол ойлы жүзбен. — Ал мына құралдарды қайдан алдың? Сенің жасыңдағы балалардың қолында мұндайды көрген емеспін.
Айсұлу жымиды.
— Маған нағашым Жанболат сыйлаған. Ол шағын ғана шеберхана ұстайды. «Егер бірдеңе жөндей алсаң, ешқашан кедей болмайсың» деп жиі айтады.
Бұл сөздер Асқардың жүрегіне тікелей тиді. Ол — Асқар Сейітұлы, өмірін сән-салтанатқа арнап, жылжымайтын мүлік арқылы байлық құрған жігіт — мұндай қарапайым да терең ақиқатты бұрын естімеген.
Қарап келе жатып, оның көзі Айсұлудың саусағына түсті. Жіңішке күміс жүзік жарқырап тұрды. Әрі бағасы арзан сияқты, бірақ өрнегі ескі, тіпті тектілік белгісіндей.
— Бұл жүзікті қайдан алдың? — деп сұрады ол таңырқай.
Қыз бір сәт кідіріп қалды.
— Анамнан қалған, — деді жай ғана. — Ол мен кішкентайда қайтыс болды. Содан бері жүзікті тастамаймын.
Асқардың тамағына түйін тығылды. Көп жылдан бері сезінбеген бір нәзік сағыныш жанын қысып өтті. Өзін тәрбиелеген анасының ыстық алақанын еске алды.
Ауылға кіргенде, Айсұлу қолымен кішкентай ғана үйді нұсқады.
— Міне, менің үйім. — Қыз көліктен түсіп, жымиып қойды. — Әкеліп тастағаныңызға рахмет.
— Жоқ, мен саған алғыс айтуым керек, Айсұлу, — деді Асқар шын ықыласпен. — Бүгін сен маған үлкен сабақ бердің.
Қыз көзін таңырқай үлкейтті, бірақ ештеңе демеді. Тек жылы жымиып, аулаға кірді. Есіктің алдында Жанболат күтіп тұр екен.
Асқар болса әлі біраз уақыт үйге қарап отырды. Іштей: «Бұл кездейсоқтық емес», — деп түйді.
Бірнеше күн өтті. Әдеттегідей кеңселер, келісімдер, келіссөздер… Бірақ Асқардың ойынан кішкентай қыздың бейнесі кетпей қойды. Бәрі одан бір нәрсе күтетін дүниеде ол ғана шын көңілден көмек қолын созған.
Ақыры ол қайтадан ауылға тартты. Жанболаттың шеберханасына кірді. Қарт механик ескі жүк көлігінің моторын шұқылап тұр екен.
— Сіз Жанболатсыз ба? — деді Асқар.
— Иә. Ал сен кімсің?
— Асқар Сейітұлы. Айсұлуға… алғыс айтқым келеді. Өте ерекше қыз.
Жанболаттың көздері жыпылықтап, жылылық сезілді.
— Иә, Айсұлу — үйдің шамы. Оның жүрегі бар әлемге жетеді.
Асқар терең тыныс алып:
— Мен оған көбірек үйренуге мүмкіндік бергім келеді. Оның армандарын жүзеге асыруға көмектескім келеді, — деді.
Жанболат жігітке ұзақ қарап тұрды. Бірақ көзінде паңдық емес, шынайы ықылас бар еді.
Жылдар сырғып өтті. Асқардың қолдауымен Айсұлу үздік мектептерде оқыды. Бірақ ешқашан өзінің ауылын, қарапайымдылығын ұмытқан жоқ. Сол баяғы мейірімді, ізденгіш қыз күйінде қалды.
Жиырмаға толғанда ол техникалық университеттің студенті еді. Арманы — қарапайым халыққа қолжетімді көліктер жасау.
Ал Асқар да өзгерді. Суық бизнестен бас тартып, қоғамға пайда әкелетін жобаларға бет бұрды. Жаңа мектептер, жастарға арналған бағдарламалар… Оның өмірін сол бір кездейсоқ кездесуі түбегейлі өзгерткен.
Бір кездескендерінде ол күлімсіреп:
— Есіңде ме, сен маған не деген едің? «Шебер дегеніміз — тек қайда қарау керегін білетін адам.»
Айсұлу басын изеді.
— Ал сіз сол кезде дұрыс жерге қарадыңыз: баланың жүрегіне.
Солайша, Германияның бір қарапайым ауыл жолындағы кездейсоқ таныстық екі тағдырды өзгертті. Миллионер қайтадан адамдықты сезінді, ал кедей қыз арманын орындауға мүмкіндік алды.
Ал бір жерде, аспаннан, Айсұлудың анасы қызына қарап, мақтанышпен жымиып тұрғандай еді: ол қалдырған жүзік енді екі түрлі әлемді тоғыстырған таңғажайып хикаяның символына айналды.
