Мен қозғала алмай тұрдым, қолымда бос стакан. Оның айтқандары ауада ілініп қалды — ауыр, қою, жабысқақ тұман секілді. «Ұйықтататын дәрі». Сол сөздің жаңғырығы қабырғалардан, төбеден, тіпті менің кеудемнен естіліп тұрғандай. Ерланның көзінде енді мейірім де, айқындық та жоқ еді — тек кінә мен әлсіздік, өз әрекетінің мәнін түсінбейтін адамның қара көлеңке жанары.
— Сен әзілдеп тұрсың ғой, иә? — дедім сыбырлап.
Ол күліп жіберді, бірақ күлкісі қуыс, жасанды еді.
— Иә… әрине, қалжың ғой, — деді ол, көзін тайдырып. — Тек мама айтты ғой… кейде адамға тыныш ұйықтауға көмектесу керек, ол өзі түсінбесе де.
Арқамнан суық жел есіп өткендей болды. Сол сәтте менің көз алдыма Гүлнар апайдың барлық әрекеті елестеді — жылы жымиысы, тым тәтті дауысы, шайға шақырғаны, «әйел ерін тыныштықпен қарсы алуы керек» деген сөзі… Ал мен бұрын соны кеңес деп ойлаппын. Енді түсіндім — ол ескерту екен.
Ерлан орнынан тұрды, теңселіп.
— Айгүл, ондай көзбен қарамашы. Ертең осының бәріне күлеміз.
Бірақ мен білдім — енді ештеңеге күлмейміз.
Ол бөлмеге кіріп кеткен соң, мен асханада жалғыз қалдым. Суық шам үстелге түсіп тұрды — бос табақ, жартылай су, түнгі үнсіздік. Мен жақындап, табақтың жиегін көрдім: ақ ұнтақтың жұқа ізі бар. Саусағымды тигізіп, ернімнің ұшымен байқап көрдім. Ащы.
Жүрегім мұздап кетті. Бұл енді менің ойым емес, бұл — шындық еді.
Қанша қосқанын білмеймін, қауіпті ме, жоқ па — оны да білмедім. Бірақ бір нәрсеге анық көзім жетті: мен енді осы адаммен бір төбенің астында ұйықтай алмаймын.
Түн бойы көз ілмедім. Ол тыныш ұйықтап жатты, ал мен оның әр тынысын тыңдап, ойларымды тия алмадым: Бұған дейін де солай етті ме? Тағы не істеді? Анасынан басқа кімнің айтқанын орындайды ол?
Таң атқанда ноутбугымды ашып, жазуға отырдым. Не үшін екенін де білмедім — бәлкім, дәлел болсын, бәлкім, өзім үшін. Барлығын жаздым: әрбір сөзін, әрбір сәтті, өз қорқынышымды. Сосын сол файлды басқа қаладағы құрбыма жібердім: «Егер маған бірдеңе болса — мұны аш.»
Таңертең Ерлан оянды. Көздері ісіңкі, жүзі солғын, кінәлі.
— Айгүл, кешегі үшін кешір. Есімде жоқ. Ішіп қойдым ғой.
— Ішкенің рас шығар, — дедім мен салқын үнмен. — Бірақ табақтағы ұнтақ ше? Ол не еді?
Ол сілейіп қалды.
— Мен… Мен жамандық ойламадым. Мама айтты… демалсын деді. Сен соңғы кездері қатты шаршадың ғой…
— Мамаң, — дедім мен ащы күліп, — менің қашан ұйықтайтынымды, қашан сөйлейтінімді де сол шешеді ғой, ә? Сен болсаң — орындаушысың.
Ол маған жақындамақ болды, бірақ мен шегіндім.
— Айгүл, өтінем, түсінші, ол тек… қамқорлық қой.
— Қамқорлық па?! — деп даусым қатайып кетті. — Мені улап, тыныш болсын деген қамқорлық па?!
Бір сәтке көздері қорқынышқа толды. Мүмкін, менен емес — өзінен.
— Мен кетем, — дедім сабырлы түрде.
— Қайда? Айгүл, тоқташы, кетпе!
— Анаңа айт, — дедім есікке бет алып, — жоспары сәтті шықты. Ол мені оятты.
Көшеге шыққанда суық ауа бетімді қарып өтті, бірақ мен еркін дем алдым. Қала оянып жатқан. Күн салқын, бірақ тіршілік бар еді. Бір сәтке бәрі артта қалғандай көрінді.
Бірнеше күннен кейін Гүлнар апай жұмыс орнымның есігінен кіріп келді. Сәлем берген дауысы жылы естілгенімен, көзқарасында суық айбат бар еді.
— Айгүлжан, бір минут сөйлессек бола ма? — деді ол биязы жымиып.
— Айтыңыз, — дедім мен, бейтарап.
— Менің отбасымды бұзба, қызым. Ерлан сені сүйеді. Қателесті, иә, бірақ ол әлсіз. Оны бұлай тастап кетпе.
— Сіздің отбасыңыз ба? — дедім мен жай ғана. — Иә, дұрыс айтасыз. Ол ешқашан менікі болған жоқ.
Гүлнар апай мені ұзақ қарап тұрды, көзі жыпылықтамады.
— Сен жалғыз өмір сүре алам деп ойлайсың ба, қызым? Әлем суық қой. Ерсіз әйелдің жолы ауыр.
Мен орнымнан тұрдым.
— Әлем суық болса да, сіздердің уыңыздан жылырақ.
Солай деп, кетіп қалдым. Артқа бұрылмадым.
Айлар өтті. Бір күні хат келді. Қолтаңбаны бірден таныдым — Ерлан. Ашу мен мұң аралас сезіммен аштым. Ішінде бірнеше ғана жол:
«Айгүл, кешір мені. Мен шектен шықтым. Анам ауырып қалды. Енді ғана түсіндім — ол мені басқарып келген. Емделе бастадым. Әлі де сені сүйемін. Егер бір күні қаласаң — мен осында болам. Басқаша адам болып.»
Хатты үстелге қойдым. Терезеден қар баяу түсіп жатты. Әлем тыныш еді. Ішім де тыныштала бастады. Ашуды да, қорқынышты да босатып жібердім.
Жауап жазбадым. Бәлкім, ешқашан жазбаспын.
Мен өзіме шай құйып, будақтаған буға қарадым. Ол көтеріледі де, жоғалып кетеді.
Өмірдегі у да солай — егер босата білсең, өзінен-өзі жоғалады.
