Әлия бөлмедегі ауаның қоюланып, тұншыға бастағанын сезді. Бөтен ер адамның әтірі Салтанаттың өткір иісіне араласып, кеңістікті бөтен, жағымсыз бір реңге бояп тұрды. Бәрі біртүрлі — мақұлдаусыз қойылған сахна секілді, өз үйінде.
— Мен ештеңе сатпаймын, — деді Әлия алдыға бір қадам жасап. — Өтінем, дәл қазір пәтерімнен шығып кетіңіздер.
Салтанаттың көзі тарыла түсті. Әдетте жасанды мейірімге толы жүзі бір сәтте суық қаттылыққа ауысты.
— Қызым, стресске түсіп жүргеніңді білем… бірақ Бекжан маған кілтті өзі берді. Мәселені шешуіміз керек деді. Ол бізге сеніп отыр. Маған, әсіресе.
— Бекжан? — Әлияның дауысы мұздай шықты. — Саған не деп айтты?
Салтанат көзін төңкерді — бәлсінген баламен сөйлескендей.
— Ақша керек екенін. Басқа жолы жоқ екенін. Толық айтпады, қиын жағдай екен. Жылдам сатсақ, бәрі орнына келеді. Нұрлан — өте сенімді сатып алушы.
Нұрлан, аты аталғаннан кейін, ыңғайсыз жөткірініп алды.
— Егер иесі қарсы болса, мен…
Салтанат қолын сілтеп, оның сөзін шорт кесті.
— Иесі қарсы емес. Бекжан солай деді. Үйдің шаруасын ол шешеді.
Әлия үстелден құжаттарды алды да, өзі жаққа тартып қойды. Толық толтырылмаған, қарапайым бланкілер. Бірақ қол қойса — қиындыққа бірден кіретін құжаттар.
— Менімен ешкім сөйлескен жоқ. Ал Бекжан өз атына тіркелмеген мүлікті сата алмайды.
Салтанат қолын айқастырды.
— Қызым, күйеуі бар әйел ретінде сөйлеші! Бәрі ортақ емес пе?
— Жоқ. Ортақ емес. Бұл пәтерді мен некеге дейін сатып алдым. Өз ақшама. Сен мұны білесің.
Салтанаттың көзінен әлдене жылт етті — ашу ма, қорқыныш па — бірақ лезде жоғалды. Ол Нұрланға жақындап, өзін Әлияның «қалжыраған көңіл күйінен» қорғамақ болды.
— Әлия бұрын… қиын кезеңдерден өткен, — деді ол әдейі дауыстап. — Бекжан айтып еді. Кейде шамадан тыс реакция береді.
Әлияның бетіне ыстық қан лап ете қалды.
— Не деп тұрсың сен?!
— Бекжан солай деді, — деді Салтанат салқын тыныштықпен. — Мен оған сендім. Өзіңді тек ол ғана түсінеді.
Осы кезде Әлияның телефоны дір етті. Бейтаныс нөмір. Ол бір сәт ойланып, жауап берді.
— Тыңдап тұрмын?
— Сіз Әлия Жұмағұлова боласыз ба? — ресми ер адамның даусы.
— Иә.
— Бұл — детектив Матей Стоян. Күйеуіңіз Бекжан бүгін түстен кейін қамауға алынды. Кейбір түсіндірулер беруіңіз қажет. Бөлімге келсеңіз.
Әлияның жүрегі бір сәтке тоқтап қалғандай болды.
— Қамауға? Неге?
— Алаяқтыққа және мүлікті заңсыз сатуға әрекеттенуге күдік бар. Толық ақпаратты келгенде берейік.
Салтанат қалш етіп:
— Кім ол? Не дейді?! Бұл — қате! — деп телефонын тартып алғысы келді.
Бірақ Әлия қоңырауды аяқтап, анық сөйледі:
— Бекжан ұсталды. Алаяқтық үшін.
Салтанаттың жүзі шоктан ашуға жылдам ауысты.
— Біреу жала жапқан! Егер сен қол қойсаң, ақша болар еді! Біз құтқарар едік оны! Сен…
— Ол сені пайдаланды, — деді Әлия. — Ал сен арқылы — мені. Өзін құтқару үшін. Мен келіспейтінімді білді, сондықтан сені жіберді.
Салтанат жақындап, көзі алаулаған.
— Мен ұлым үшін тырыстым… — деді сыбырлап. — Оның қарыздары бар. Қауіпті адамдар іздеп жүр.
— Бұл — менің міндетім емес.
Жанталасып тұрған Нұрлан қолын көтеріп:
— Мен кетейін. Ештеңе алмаймын, араласпаймын. Кешіріңіздер, — деді де, асығыс шығып кетті.
Есік жабылғаннан кейін ауыр тыныштық орнады.
Салтанат айқайға басты:
— Өзімшілсің! Қол қойғаныңда бәрін құтқарар едік!
— Мен Бекжанның қылмыстары үшін төлемеймін, — деді Әлия. — Сенің соқырлығың үшін де.
Салтанат кенет оған ұмтылып, құжаттарды тартып алуға тырысты, бірақ Әлия шегініп кетті.
— Шығып кет. Қазір. Болмаса полиция шақырып, рұқсатсыз кіргеніңді айтамын.
Алғаш рет Салтанат шын meaningде қорыққандай болды. Жүзі солып, иығы түсіп кетті.
— Бәрін… Бекжан үшін жасадым, — деді сыбырлап.
— Мен өз өмірімді оның артынан құрбан етпеймін.
Салтанат бірнеше секунд қозғалыссыз тұрды, сосын сөмкесін алып, есікті тарс жауып шығып кетті.
Әлия орындыққа сүйенді, бірақ әлсіздікке бой алдырмады. Пальтосын киіп, сыртқа шықты.
Бөлімге бара жатқан жол мәңгіге созылғандай көрінді. Жүрегі қатты тулап, әр қадам сайын ойлар тізбектелді: Салтанаттың айтқандары рас па? Бекжанда шын қарыз болған ба? Оны шынымен қауіпті адамдар іздеген бе?
Бөлімге келгенде, детектив Стоян салмақты түрде қарсы алды.
— Әлия ханым, отырыңыз. Күйеуіңіздің іс-әрекеттері туралы сөйлесу керек.
Әлия көзін бір сәтке жұмды. Дайын еді.
Бірақ еститініне емес.
Детектив қалың папканы ұсынды.
— Күйеуіңіз бірнеше өзіне тиесілі емес пәтерді сатуға тырысқан, — деді ол. — Сіздің пәтеріңізді де. Жалған қолтаңбалар, жалған «куәгерлер», күмәнді адамдармен байланыс — бәрі бар.
Әлияның денесі тітіркеніп кетті.
— Салтанат… араласқан ба? — деп сұрады ол әлсіз үнмен.
— Тексереміз. Ол да қазір қамауда. Қарсылық көрсетті… амалсыз күш қолдандық.
Әлияның тынысы тоқтап қалғандай болды.
— Қазір ме?.. Шынымен?
— Сіз қол қоймағаныңыз — үлкен бақ, — деді детектив. — Қол қойсаңыз, сіз де айыпталушы болар едіңіз.
Әлия баяу басын изеді.
— Енді не болады?
— Түсініктеме бересіз. Содан кейін үйіңізге ораласыз. Қалғанын біз шешеміз.
Бірнеше сағаттан соң, қараңғылыққа оранған қалаға шыққанында, жолдар жылтыраған, шамдардың жарығы су бетіне түсіп тұрды. Әлия пальтосын түймелеп, терең тыныс алды.
Көп уақыттан бері алғаш рет үйге қайтудан қорықпады.
Өйткені енді бұл үй — тек өзінікі.
Ешкім енді оны тартып ала алмайды.
