Маржан бірнеше секунд қозғалмай тұрып қалды. Үстелдің айналасында ауа қоюланып кеткендей, ауыр тыныштық орнады. Ешкім стақандарға қол созбады, ешкім сөйлемеді. Қабырғадағы сағаттың тықылы ғана тым қатты естіліп тұрды.
— Қолымда қолма-қол ақша жоқ, — деді ол ақыры суық үнмен.
— Аударым да жарайды, — деді Айгерім сабырмен. — Мәліметтер қағазда жазулы.
Маржан ернін қысып, телефонын шығарып, экранды ашумен әлек болды. Ұзын тырнақтары әйнекке құрғақ дыбыс шығарып тықылдап тиді. Бірнеше сәттен кейін Айгерімнің телефоны дір етті.
— Болды, — деді Маржан. — Қанағаттандың ба?
Айгерім табақты жаймен үстелге қойды. Тәрелкелер толды, қасықтар қозғала бастады, бірақ ешкімнің көңілді екені сезілмеді. Туыстар үнсіз тамақтанып, бір-біріне қараудан қашты.
Нұрлан орындықта қаққан қазықтай қатып отырды, көзқарасы бос кеңістікке қадалған. Ол бір түйір де аузына салмады.
— Қарның аш емес пе? — деп сұрады Айгерім мысқылсыз.
— Онша емес, — деп күбірледі ол.
Бірнеше минуттан кейін үнсіздікті Маржан бұзды.
— Мұнша алысқа барады деп ойламаппын, Айгерім.
— Мен де бұлай болар деп ойламадым, — деді ол. — Бірақ ереже — ереже.
— Бұл ережелер сендер екеуің үшін еді, отбасы үшін емес.
— Отбасы менің есебімнен тек шын мәнінде отбасы сияқты болғанда ғана тамақтанады.
Маржанның беті қызарып кетті.
— Сен менің ұлымды маған қарсы қойып отырсың.
Айгерім Нұрланға қарады.
— Оны үндеме деп айтқан мен емес.
Бұл сөздер ауада ауыр ілініп қалды. Нұрлан ақыры басын көтерді.
— Апа… — деп бастады да, тоқтап қалды. Терең дем алды. — Айгерім дұрыс айтады.
Бәрі оған бұрылып қарады.
— Қалайша дұрыс айтады?! — деп жарылды Маржан.
— Өйткені бұл жерде кінәлі менмін. Бәрінің шектен шығуына жол бердім.
Айгерім оны үнсіз тыңдап отырды. Соңғы айларда алғаш рет Нұрланның осылай сөйлегенін естіді.
— Сканер маған көмектесті, — деп жалғастырды ол. — Клиенттерім екі есе көбейді. Несиенің жартысын төледім. Бірақ мен «бөлек бюджет» дегеннің артына тығылдым. Себебі сізге қарсы тұрудан гөрі солай оңай болды.
Маржан тіл қатпай қалды.
— Ал ең жаманы не екенін білесіз бе? — деді Нұрлан жай ғана. — Осы жолда мен Айгерімді жоғалтып ала жаздадым.
Айгерімнің кеудесі қысылып кетті.
— Сен мені жоғалтқан жоқсың, — деді ол жаймен. — Сен мені жалғыз қалдырдың.
Маржан орнынан күрт тұрды.
— Сонда бәріне мен кінәлімін бе?
— Жоқ, — деді Айгерім. — Бірақ мен де енді бәріне ыңғайлы болуға дайын емеспін.
Ұзақ үнсіздік орнады. Ақыры туыстар орындарынан тұрып, заттарын жинай бастады, ыңғайсыз кешірім сөздерін айтып. Бірінен соң бірі пәтерден шығып кетті.
Соңғы қонақтың артынан есік жабылғанда, үйде ауыр тыныштық қалды.
— Айгерім… — деді Нұрлан. — Сөйлессек бола ма?
Айгерім үстелді асықпай жинастырып жүрді.
— Біз алты ай сөйлестік, бірақ бір-бірімізді естімедік.
— Мен оны өзгерткім келеді.
— Қалай?
Нұрлан сәл кідіріп, телефонын шығарып, банк қосымшасын ашты. Бірнеше әрекет жасап, экранды оған көрсетті.
— Өткен айлар үшін «қарыз» болғанның бәрін аудардым. Және бөлек шотты жаптым.
Айгерім таңырқай қарады.
— Мен көршілер сияқты өмір сүргім келмейді, — деді ол. — Біз қайтадан бір команда болғымыз келеді. Егер сен әлі қаласаң.
Айгерім орындыққа отырды. Ұзақ уақыттан бері алғаш рет ашу емес, тек шаршағанын сезді.
— Мәселе тек ақшада емес, Нұрлан.
— Білемін. Мәселе сенде. Бізде. Қажет кезде сені таңдамағанымда.
Ол басын төмен салды.
— Мен қорқақ болдым.
Айгерім ұзақ үнсіз отырды. Сосын айтты:
— Ортақ бюджет бәрін бірден шешпейді. Бірақ бұл — бастама.
— Онда бастайық.
Сол түні олар ыдысты бірге жуды. Есеп-қисапсыз. Банк қосымшаларын ашпай. Тек бір кездері не үшін бірін-бірі таңдағандарын еске түсіруге тырысқан екі шаршаған адам еді.
Үстел үстінде кесте жазылған қағаз ұмытылып қалды. Таңертең Айгерім оны жыртып, қоқысқа тастады.
Сол кештен кейін Маржан алдын ала ескертпей келуді қойды. Ал бірнеше аптадан соң телефон соққанда, алғаш рет былай деп сұрады:
— Қонаққа келсем бола ма?
Айгерім Нұрланға қарады. Ол сәл жымиып қойды.
— Болады, — деді Айгерім. — Бірақ тәттісін өзіңіз алып келіңіз.
