Аружан бірнеше секунд қимылсыз тұрды, қолдары қораптың шетіне тіреліп қалған. Тізесінің дірілдеуі ауырлықтан емес еді. Алты жыл бойы алғаш рет қуып жібере алмаған бір ойдан болды: егер мен енді ештеңе істемесем ше? Егер жай ғана тоқтасам?
Қорапты асүйге апарып, тоңазытқыштың қасына қойды да, есігін жай ғана жапты. Тығыздағыштың құрғақ дыбысы күтпегендей нүкте қойғандай естілді. Аружан үстелге сүйеніп, айналасына қарады. Бұл — оның асүйі. Оның еңбегі. Оның ақшасы.
Кешке қарай Айгүл тапсырмаларды бөле бастады: нені турау керек, нені маринадтау керек, нені «былтырғыдай бүлдіріп алмау керек». Аружан үндемей тыңдады. Тимур бәріне басын изеп отырды, бәрі осылай болуы тиіс сияқты. Бір сәтте Айгүл қолмен жазылған қағазды ұсынды.
— Таңертең тіскебасарлардан бастайсың. Қонақтар ерте келеді.
Аружан қағазды алып, бірнеше секунд қарап тұрды да, үстелге қойды.
— Жоқ.
Бұл сөз сабырмен, дерлік сыбырлап айтылды. Айгүл не естігенін түсінбей, кірпік қақты.
— Қалайша «жоқ»?
— Яғни мен тамақ пісірмеймін. Ертең емес. Биыл емес. Жиырма бес адамға емес.
Тимур ақыры телефонынан көзін көтерді.
— Аружан, сен не істеп тұрсың? Қойшы, қазір бастама…
— Дәл қазір бастаймыз, — деп бөлді оны Аружан. Даусы сәл дірілдеді, бірақ ол тоқтамады. — Алты жыл бойы мен төлеймін, пісіремін, жинаймын, күлемін. Алты жыл бойы «жеткіліксіз» дегенді естимін. Осы уақыттың ішінде ешкім менен «қолыңнан келе ме?» деп сұраған жоқ. Немесе «қалайсың ба?» деп.
Айгүл орнынан күрт тұрды.
— Бұл — құрметсіздік! Мен бүкіл туысты шақырдым! Енді мен не деймін?
— Шындықты айтыңыз, — деді Аружан. — Дастархан сіздікі емес екенін. Ақша сіздікі емес екенін. Және мен енді бұл рөлді ойнамайтынымды.
— Сен асыра сілтеп отырсың, — деп күңкілдеді Тимур. — Мерекеде бәрі солай ғой.
— Жоқ. Бәрі таңдайды. Ал мен таңдамадым. Мен үндемедім.
Үнсіздік орнады. Сосын Айгүл жарылды:
— Мен сен үшін жасағанның бәрінен кейін ме?!
Аружан мұңайып жымиды.
— Нақты не жасадыңыз, Айгүл? Тамақ жедіңіз. Сынадыңыз. Кетіп қалдыңыз.
Ол үстелден кілттерді алып, ілгіштен пальтосын шешті.
— Қайда барасың? — деп сұрады Тимур абыржып.
— Құрбыма. Ал ертең… ертең заттарымды жинауға келемін. Мен бұлай өмір сүре алмаймын.
— Бір кешкі ас үшін бе? — деді Айгүл менсінбей.
Аружан есік алдында бұрылды.
— Жоқ. Алты жыл бойы көзге көрінбегенім үшін.
Ол ешкім тағы бір сөз айтуға үлгермей тұрып кетіп қалды.
Жаңа жыл түнін шағын пәтерде өткізді. Жай музыка, екі бокал қарапайым шарап. Ол терең ұйықтады — тізімдерсіз, кінәлаусыз.
Бірнеше күннен кейін Тимур қоңырау шалды. Кейін хабарламалар жаза бастады. «Түсінбеушілік» туралы айтты, «анам жамандық ойламады» деді, «ел не дейді?» деп уайымдады.
Аружан бір-ақ рет жауап берді:
Мен — өз әлеміммін.
Заттарын алуға қайтып келгенде, Айгүл үйде жоқ еді. Үстелде кеуіп қалған тамақ қалдықтары бар табақ, асүйде ретсіздік. Аружан сол көрініске бір сәт қарап тұрды да, есікті жапты.
Қалған ақшасына жуынатын бөлмені жөндеуді бастады. Алдымен ылғал иісі жоғалды. Сосын, біртіндеп, кінә сезімі де кетті.
Көктемде Айнұр қысқа ғана хабарлама жазды: «Сен батыл болдың». Аружан жымиды да, жауап бермеді.
Алғаш рет дастархан тек өзі үшін жайылды.
