— Сен неге мүлде қолыңнан іс келмейді? Аналар күнін де бұзғың келе ме? — деп сыбырлады Мартин, үстел астында Әйгерімнің білегін қатты қысып. Қонақтардың алдында оның жүзіндегі күлкі жарқырап тұрды, ал Әйгерімнің көз алдында кенет қарауытып кетті. Терезе сыртында жаңбыр сіркіреп, мейрамханада хрусталь ыдыстар сыңғырлап, ауа қуырылған ет пен шараптың қою иісіне толып тұрды. Күлкі, дауыстар мен орындықтардың сықыры бәрінен де қашып кеткісі келген сезім туғызды.
Әйгерім үндемеді. Мартиннің анасы — ақ шашты Клара, бүгін 65 жасқа толған, туған күнін сән-салтанатпен атап өтуге шешім қабылдаған. Туыстардың бәрі жиналған: ағайын-апайлар, балалар, тіпті қолына таяқ ұстаған қарт атасы да келген.
Әйгерім күйеуінің қасында, бәрі жақсы сияқты болып отырды. Үлкен үстелдің арғы жағында олардың балалары — сегіз жастағы Әлібек пен алты жастағы Амира мәз болып күлуде, торт бөлісіп отыр. Солардың ғана күлкісі мына тұншығып тұрған дастарханға өмірдің белгісін енгізіп тұрғандай. Бес жылдық некеден кейін Әйгерім бір ережені жаттап алған: егер Мартин сол көзін қысып қараса — демек, ашуы келеді. Ел алдында ол әрдайым сыпайы, әдепті, мінсіз әке. Ал пәтердің есігі жабылысымен, ол бірден өзгеретін: суық, кінә тағатын, жаралайтын сөздер айтатын. Қол көтеруге әлі бармаған, бірақ Әйгерімнің бойына қорқыныш баяғыда ұялаған — тот басқан шеге секілді жүрегіне қадалған.
Таңертең Мартиннің мазасы болмаған, ұсақ-түйекке бола ақырып жүрген. Ал енді, мына куәгерлердің арасында, жарылыс тек уақыт мәселесі еді.
— Әйгерім, салатты берші, — Клараның дауысы әңгіме шуылын жарып өтті. Ол үстелдің басында, салмақты әрі беделді кейіппен отыр, қарсы келуге болмайтын мінезімен.
Әйгерім кристалл салат ыдысына еңкейіп ұмтылғанда, қолы сәл дірілдеді. Ыдыстың шеті Мартиннің бокалына соғылып, аппақ дастарханға майонездің бір тамшысы тиді. Ұсақ нәрсе, бірақ ол үшін — қорлық еді.
— Сен түкке тұрмайсың, — деп с
ыбырлады Мартин, оның қолын соншалық қатты қысып, Әйгерім айқайлап жібере жаздады.
— Мартин, ауырып кетті, жібер, — деді ол ернімен ғана сыбырлап.
Кенет оның алақаны көтерілді. Әмбе-залдың шуы бір соққымен жыртылғандай болды. Әйгерімнің басы шалт қозғалды, бетінен оттай ауырсыну өтті. Тыныштық тастай қатты түсті. Бәрі оларға қарап қалған — таңғалған, қатып қалған жүздер.
Мартиннің немере әпкесі қасық пен шанышқыны ауызына апара беріп, тоқтап қалды. Ағасы Генрих шарабымен тұншығып қалды. Әлібек үнсіз қалды — көзі бақырайған, шанышқысы қолынан түсіп кетті. Амира үреймен аузын жауып, дірілдеп тұр. Әр тыныс — ауыртпалық. Әйгерім күтіп отырды — қазір енесі орнынан тұрып, ашуланады, біреу айқайлап, біреу не болса да айтар деп.
Бірақ Клара тек ерінін майлықпен сүртті де:
— Лиза, — деді сабырлы үнмен қасында отырған жиеніне, — іш, тамағың суып кетеді ғой.
Сол ғана. Одан артық ештеңе. Үнсіздік қою тұман секілді басып қалды. Біреу жөтеліп қойды, біреу ауа райы жайлы айтты. Бәрі ештеңе болмағандай түр жасады. Ері әйелімен жұрт көзінше ұрып жіберген — әдеттегі жағдайдай.
Әйгерімнің ішінде бәрі құлады. Қорлықтың түбі жоқ еді. Тұрайын десе, аяқтары тыңдамайды. Мартин жай ғана пышақ алып, еттен кесіп, қасында отырған ағасымен әңгімесін жалғастырды — дәл бір минут бұрын ол әйеліне қол көтермегендей.
Осы кезде официант қыз — жүдеңкі, өңі аппақ — үнсіз келіп, табақтарды жинай бастады. Көздері Әйгеріммен түйісті. Жасыл көздерінде аяныш жылт етті. Үйге еңкейіп, үстелді сүртіп жатқандай кейіппен сыбырлап айтты:
— Бәрін көрдім. Біреуге хабарласайын ба? Қаласаныз, мен өзімнің телефонымнан шалсам болады, мекенжайды айтыңыз.
Дірілдеп тұрған саусақтарымен Әйгерім майлыққа нөмір жазды. Ағасының нөмірі — жүрегіне жаттанды дұғадай. Қыз баяу майлықты алып, жоқ болды.
Келесі қырық минут жаны шыққандай созылды. Күлкі, бокалдың сыңғыры, жасанды тосттар бөтен әлем көрінісіндей өтті. Фотоға түсер сәтте Мартин иығына қолын қойды — тағы да қатты қысып. Әйгерім камераға қарап күлімсіреді — балауыз мүсіндей.
Сол сәтте ауыр есік ашылып, ішке оның ағасы — Лұқпан кірді. Жұмыс комбинезонында, қолдары майлы, жүзі шаршаулы. Әрине, бәрін тастап, асығып келген. Көзі бөлмедегі жұрт арасымен өтіп, әпкесінің қызып кеткен бетін, қорыққан балаларды көріп тоқтады.
Лұқпан алға қарай адымдады. Әр қадамы мәрмәрге мөр басқандай салмақты.
— Лұқпан? — деп таңырқап көтерілді Клара. — Бұл қандай түрің? Сені шақырған жоқпыз ғой.
Ол оған қараған жоқ. Тура Мартинге беттеді. Анау күлкісімен қарсы алмақ болып еді, ерні дір етіп шықпады.
— О, туыстар келіпті. Лұқпан, ең болмаса киім ауыстырып алсаңшы — мында мәдениетті адамдар отыр ғой.
Лұқпан арт жағынан келіп, оның иығына ауыр алақанын қойды. Сәл қысып қалды. Мартин қозғала алмай қалды. Лұқпан құлағына еңкейіп, төмен дауыспен, мұздай үнмен айтты:
— Тағы бір рет оған қолың тисе — …
Жалғасы сәл төменде, бірінші пікірде
