«Анамның алдында мына ұят дастарқан үшін тез арада кешірім сұра!» — деп айқайлады күйеуім. Бірақ енесінің риза күлкісі әп-сәтте өшіп, келіні саусағынан неке жүзігін шешкен сәтте жүзінен жылылық кетті.
Қою анар түстес тұздық аппақ фарфор табақтың жиегімен баяу сырғып, ауыр, қарақызыл тамшы қалың дастарқанға тамып, тегіс емес дақ боп жайылды. Мен сол дақты көзіммен бақылап, ұйып қалған білегімді еріксіз сипап отырдым. Ауа қатып қалғандай, дыбыс жоғалды.
Жиырма адам тамағын шайнаудан тыйылды. Ешкім қимылдамады.
Маргарита күйеуім Саматтың оң жағында отырды. Үстінде қалың жүннен тігілген қара етек және мойнына дейін түймеленген інжу түстес жейде. Енем майлықпен ернін сүртіп, ет бар табақты жиіркене шетке ысырып, ауыр күрсінді.
Саматтың сол жағында Арман — күйеуім жұмыс істейтін компанияның бөлім басшысы, орта жастағы, сымбатты кісі. Ол қолындағы бокалды баяу бұрап, қызыл шарапқа әлсін-әлсін көз тастап отыр. Бейімделмеген, өзіне ыңғайсыз сезініп отырған секілді. Осындай отбасылық кешке келіскеніне өкінетіні анық еді.
Ал біз ресми түрде менің отыз жасымды атап жатыр едік. Мерей той. Ал мен сол күнді ата-анамның жазғы үйінде өткіземін деп армандаған едім — аяғымда тозған джинсы, үстімде ескі жейде, бетімде бояу жоқ, бәрі табиғи, тыныш, жайлы.
— Самат, ренжіме енді, — деді Маргарита қолдан жасалған аяушылық үнмен, бірақ көздері әйнектің сынығындай суық еді. — Бәрібір Гүлназ қатты тырысыпты деп санаймын. Бірақ ет піспеген, иісі де… Ескі шошқа еті сияқты. Мұндайды сыйлы адамдарға ұсынуға болмайды. Арман да мұндай арзан дәмдеуіштерден кейін қыжыл алып қалатын шығар.
Арман басын тез шайқап, бірдеңелерді күбірледі, бірақ Маргарита тоқтайтын емес.
— Мен саған талай айтқанмын, балам, — деді ол қолдан жасалған мейіріммен, — үйдің иесі — әйел. Ал егер әйел тек пернетақта басқанды білсе, одан дұрыс қожайын шықпайды. Салат дәмсіз, картоп қытырлап тұр, десерт сұйық. Біз кезінде жоқтан бар жасайтынбыз, ал қазіргілер тек азық-түлікті рәсуа етеді.
Білек бұлшықтарым босаңдады, құлағымда әлі де қанның соққан үні жаңғырып тұрды. Белім ауырып, еденге жата кеткім келді. Соңғы үш күнде төрт сағаттан артық ұйықтаған емеспін: жұмыстан кейін базарға жүгіріп, ет таңдадым, ауыр сөмкелерді төртінші қабатқа көтердім — өйткені Самат көлігін жууға кеткен. Оның «сүйікті темір тұлпары» жарқырауы керек, өйткені бүгін үйімізге бастығы келіп отыр.
Мен өзім үш келі картопты жуып тазаладым, көкөністерді турадым, етті маринадтадым, ақуызды көпірттім — саусақ ұшым тұздан жарылып кеткенше. Тек бүгін ол менімен мақтансын деп.
Күйеуіме көз тастадым. Ең болмаса бір ауыз қорған сөз естимін деп үміттендім. «Анашым, жетер, бәрі дәмді болды ғой». Немесе жай ғана «тақырыпты өзгертейікші» десе де жетер еді. Төрт жыл бірге өмір сүрдік. Ол қызметтен өсуге үміттенгенде, мен өз жалақымнан оның курстарына ақша төледім. Беті ісіп, үйден шығуға ұялғанда, дәрігерге мен апардым.
Самат менің көзқарасымды ұстап, сосын бастығына қарай, кейін анасына қарады. Сырттай сабырлы көрінгісі келгенмен, бетін қызыл дақтар басып бара жатты. Ол ешқашан әріптестері алдында әлсіз не мінсіз емес болып көрінгісі келмейтін.
Кенет ол үстелге екі алақанын қатты тіреп, орнынан қозғала берді — дәл қазір сөз атуға дайын тұрғандай…
Оқиғаның жалғасы бірінші пікірде.
«Анамның алдында мына ұят дастарқан үшін тез арада кешірім сұра
